تعداد نشریات | 8 |
تعداد شمارهها | 281 |
تعداد مقالات | 2,123 |
تعداد مشاهده مقاله | 4,433,105 |
تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 3,090,383 |
تحلیل و ارزیابی روش شناختی مدل اجتهادی /تجربی در تولید علوم انسانی اسلامی | ||
روش شناسی علوم انسانی | ||
مقاله 2، دوره 25، شماره 100، مهر 1398، صفحه 23-41 اصل مقاله (1.09 M) | ||
نوع مقاله: علمی - پژوهشی | ||
شناسه دیجیتال (DOI): 10.30471/mssh.2019.1677 | ||
نویسنده | ||
مرضیه عبدلی مسینان* | ||
مدیر موسسه آموزش عالی حوزوی کرج | ||
چکیده | ||
تولید علم دینی یکی از مهمترین مؤلفههای نرم افزاری تمدن نوین اسلامی در گام نخست در گرو ارائه نظریه و مدلی منطقی و نظامند بر پایه روششناسی اسلامی در تبیین علم اسلامی است. مدل اجتهادی-تجربی یکی از مدلهای ممکن در مسیر تولید علم دینی است، که مبتنی بر یک چارچوب نظری و بر اساس روششناسی اجتهادی و با التزام به داوری تجربی گزاره ها، با بهرهگیری از متون دینی به تولید علوم دینی اقدام میکند. این پژوهش با اذعان به ضرورت معرفتی- فرهنگی و اخلاقی تولید علم دینی کوشیده است به روش توصیفی ـ تحلیلی به بررسی مدل اجتهادی- تجربی بپردازد تا در سایه ارزیابی روششناختی این مدل زمینه را برای رسیدن به مدلی کارآمد برپایه روششناسی اسلامی فراهم نماید. تبیین مراحل نظریهپردازی، حل مشکل گزارهپردازی، تلاش برای تفاهم و رقابت با پارادایمهای رقیب، توجه به ابعاد مختلف تولید علم از مهمترین وجوه امتیاز این دیدگاه و ابهام در تلفیق پارادایمها، اشکال در تفکیک و سطح بندی علم، ابهام در علم بودن بخش فراتجربی و ابهام در استفاده از گزارههای انشایی و...از مهمترین وجوه محدویتهای این مدل است | ||
کلیدواژهها | ||
علم دینی؛ علوم انسانی اسلامی؛ روش اجتهادی؛ روش تجربی؛ الگوی اجتهادی-تجربی | ||
مراجع | ||
1-ایمان، محمدتقی و احمد کلاته ساداتی(1392)، روششناسی علوم انسانی نزد اندیشمندان مسلمان، قم: پژوهشگاه حوزه و دانشگاه. 2-بستان (نجفی)، حسین(1391)، گامی به سوی علم دینی(1)، قم، پژوهشگاه حوزه و دانشگاه، چ 3. 3- (1392)،گامی به سوی علم دینی(2)، قم، پژوهشگاه حوزه و دانشگاه، چ 2. 4- (1395)،«روش نظریهسازی دینی در علوم اجتماعی»، روششناسی علوم انسانی، س 22، ش 86. 5-باقری، خسرو(1382)، هویت علم دینی( نگاهی معرفت شناختی به نسبت دین با علوم انسانی)،تهران: وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، سازمان چاپ و انتشارات،چ1. 6- ( بهار1378)، «امکان و چگونگی علم دینی»، روششناسی علوم انسانی، سال پنجم، ش 18. 7-بلیکی، نورمن(1395)، طراحی پژوهشهای اجتماعی، ترجمه: حسن چاوشیان، تهران: نشر نی. 8- (1391)،پارادایمهای تحقیق در علوم انسانی، ترجمه: سیدحمیدرضا 9-حسنی، محمدتقی ایمان و مسعود ماجدی، قم: حوزه و دانشگاه. 10-ترخان، قاسم(1389)، «سطوح سکولار علوم تجربی»، کتاب نقد، ش ٥٥ و ٥٦. 11-ساروخانی، باقر(1375)، روشهای تحقیق در علوم اجتماعی، تهران: پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، چ دوم، 12-شریفی، احمد حسین(1395)، روش شناسی علوم انسانی اسلامی،تهران: مرکز مطالعات و انتشارات آفتاب توسعه. 13-جوادی آملی، عبدالله،(1362)، پیرامون وحی و رهبری، تهران: الزهراء، چ 3. 14-حسنی، سید حمیدرضا و مهدی علیپور(1394)، پارادایم اجتهادی دانش دینی «پاد»، قم: پژوهشگاه حوزه و دانشگاه، چ 3. 15-زیباکلام، سعید(1390)، «درباره علم دینی»؛ زمانه، ش ١٣. 16-قراملکی، احد فرامرز(1388)، روششناسی مطالعات دینی، مشهد: انتشارات دانشگاه علوم اسلامی رضوی. 17-مصباح یزدی، محمدتقی(1376)، «سلسله درسهایی درباره معرفت دینی 2»، فصلنامه مصباح، ش 21، ص 11-13. 18-مجمع عالی حکمت اسلامی(1393)، علم دینی دیدگاهها و تحلیلها،تهیه و نتظیم: مجمع عالی حکمت اسلامی، قم: انتشارات حکمت اسلامی
| ||
آمار تعداد مشاهده مقاله: 2,231 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 962 |